Itır Demir 'İsimsiz' Performans

  • Tarih: 06 Şubat 2013 Çarşamba

13 yaşında evlendim. Evliyken sokakta oyun oynuyordum.”

Cümlesi, her an çevremizden ya da çeşitli medya organlarından duyabileceğimiz, okuyabileceğimiz ve aslında çok da yabancı olmadığımız bir cümle. Bu cümleden yola çıkarak gerçekleştirilen performansta var olan figür evli bir çocuk kadındır. Henüz kendisiyle, bedeniyle ve yaşadığı dünya ile ilgili çok da fazla deneyime ve bilgiye sahip olmayan bu figür, toplumsal rollerin, cinsiyet rollerinin ve devlet denetiminin en çok kabul edildiği bir kurumun içindedir. Uygulanmasıyla, toplumsal rollerin ve devlet denetiminin kabul edildiği evliliğin, kadınlar üzerindeki sonuçları manevi baskı ve eril şiddet olabilmektedir. Halbuki eril şiddet ile devlet şiddeti birbirinden ayrı şeyler değildir. Bu dar mekan aslında kadının baba evinden çıkıp koca evine girdiği evdir ve yarı transparan görünümüyle gözetlenme-denetim kavramlarını da akla getirmektedir. Figür oyun oynarken, oyun şekli ve nesneleri kendine zarar verir niteliktedir. Devlet ve eril şiddetin malzemeleriyle ip atlarken aslında her an tehlike altında olduğunu, en rahat hissettiği, eğlendiği anda dahi kendisini kuşatan militer ve patriarkal düzenden kaçamadığını fark ettirir. Kendi eliyle çizdiği ve oynadığı sek sek oyununu oynarken ıskalayacağı kareleri bile bu şiddet araçları belirler. El çırpmaca oyununu kendi kendisiyle oynayarak; farkında olarak ya da olmayarak kabullendiği toplumsal rollerin, O’na verdiği zarar karşısında ne kadar direnişsiz kaldığını gösterir. Kendi yaşam alanını izleyicilere de açarak ve onları da performansa dahil ederek bireyselliğini kitleleştirir. Her an herkesin maruz kalabileceği şiddet, gündelik hayatın içine sinmiştir. 
Itır Demir, performansında toplum içinde herhangi bir bireyin hayatından yola çıkarak yaşadıklarını çeşitli metaforlarla eyleme dönüştürmektedir. Görünürleştirme çabasını, gün içinde karşılaşılan ve ilişkiye geçilen her şeyle, herkesle birlikte göstermektedir. 

 

06.02.2013 - Çarşamba - 19:00


Performans süresi: 60’